سامانه همایش های دانشگاه آزاد اسلامی واحد یزد

صفحه اصلی / نخستین همایش ملی جهت گیری الهی فرهنگی در تدریس دروس تخصصی دانشگاهی

نظم قطعی و نفی تناقض: قیاس ساختاری میان مبانی مدار منطقی و اصول توحید اسلامی (برهان تمانع)

نویسندگان :

محمد حیدری نارمندی¹ مازیار اسمنی²

1- دانشگاه آزاد اسلامی واحد قشم 2- دانشگاه آزاد اسلامی واحد قشم

کلمات کلیدی :

مدار منطقی،توحید ربوبی،برهان تمانع،منطق بولی،نفی تناقض

چکیده :

مدار منطقی، به عنوان زبان سخت‌افزاری سامانه‌های دیجیتال، بر منطق بولی و دو اصل بنیادین ثالث مرفوع (A+ A=1) و عدم تناقض (A⋅ A=0) استوار است؛ اصولی که نظم مطلق و نفی هرگونه تضاد در ساختار پردازنده را تضمین می‌کنند. این پژوهش با رویکرد تحلیلی ـ مقایسه‌ای، شباهت‌های عمیق میان قوانین قطعی ریاضی حاکم بر این مدارها و اصول توحید اسلامی را بررسی می‌کند. هدف، بازخوانی برهان‌های کلامی از طریق زبان تحلیلی مهندسی است. یافته‌ها نشان می‌دهند که اصل عدم تناقض در منطق بولی (جامعیت تضاد منجر به فساد می‌شود) به‌طور ساختاری معادل برهان تمانع در قرآن کریم است: «لَوْ کَانَ فِیهِمَا آلِهَةٌ إِلَّا اللَّهُ لَفَسَدَتَا» (انبیاء/۲۲). همان‌طور که در سیستم دیجیتال، فرماندهی متضاد سبب Bus Conflict و از کارافتادگی می‌شود، در نظام هستی نیز تعدد اراده‌های ربوبی، مساوی با فساد و نابودی است. همچنین، قانون جذب و همانی (A+A=A)، نماد ریاضی از حکمت الهی و نفی عبث در خلقت است: «أَفَحَسِبْتُمْ أَنَّمَا خَلَقْنَاکُمْ عَبَثًا» (مؤمنون/۱۱۵). افزون بر این، نقش گیت NOT در منطق، بازتاب بنیادین نفی در کلمه توحید «لا إله إلا الله» است.این تطبیق معرفتی، ضمن تقویت عقلانیت دینی برای دانشجویان مهندسی، پلی میان علوم مهندسی و الهیات ایجاد کرده و راه را برای تولید علم بین‌رشته‌ای و فلسفه فناوری اسلامی می‌گشاید. نتیجه‌گیری اصلی این است که مدار منطقی، با اصول ریاضی قطعی خود، تجلی کوچکی از نظم مطلق و وحدت فرماندهی حاکم بر نظام هستی است.