سامانه همایش های دانشگاه آزاد اسلامی واحد یزد

صفحه اصلی / نخستین همایش ملی جهت گیری الهی فرهنگی در تدریس دروس تخصصی دانشگاهی

شناسایی مولفه های تربیت الهی در برنامه درسی دوره ابتدایی براساس آیات و روایات

نویسندگان :

زهره سعادتمند¹ سمیرا تیغ بخش²

1- دانشگاه آزاداسلامی اصفهان 2- دانشگاه آزاداسلامی میمه

کلمات کلیدی :

برنامه درسی،تدریس،تربیت الهی،جهت گیری الهی،دوره ابتدایی

چکیده :

پژوهش حاضر با هدف چیستی ،چرایی وچگونگی جهت گیری الهی درتدربس دوره ابتدایی باتوجه به تدریس مؤلفه‌های تربیت الهی در برنامه درسی دوره ابتدایی بر اساس آیات و روایات، به روش کتابخانه‌ای و با رویکرد کیفی و تحلیل مضمون انجام شده است. یافته هااز طریق بررسی و تحلیل دقیق متون کتاب، استخراج آیات و روایات مطرح‌شده و کدگذاری کیفی مضامین گردآوری شده‌اند. نتایج حاصل از پاسخ به سؤال اصلی پژوهش نشان داد که مؤلفه‌های کلیدی تربیت الهی شامل احساس احترام، صداقت، مسئولیت‌پذیری، مهربانی، صبر، تواضع، پاکی، قناعت و احترام به محیط زیست است که عمدتاً ریشه در اصول اخلاقی داشته و در قالب گروه‌های مفهومی دسته‌بندی شده‌اند. ۲۸ مؤلفه اولیه با محوریت آیات قرآن کریم شناسایی شد که مفاهیمی مانند توحید، نماز، علم‌آموزی، شکرگزاری، رحمت، محبت به والدین، عدالت، امانت‌داری، وفای به عهد، انفاق و راستگویی را در بر می‌گیرد. تحلیل مضمون روایات معصومین(ع) نیز نشان داد که توصیه‌هایی نظیر تقوای الهی، بندگی خالصانه، تشویق به عبادت، کسب فضایل اخلاقی و توجه به سعادت دنیا و آخرت، از مهم‌ترین راهکارهای پیشنهادی در تربیت الهی کودکان است. در نهایت، با مقایسه این یافته‌ها با اهداف و محتوای برنامه درسی دوره ابتدایی، رویکردهای آموزشی فعال همچون قصه‌گویی، آموزش مسئله‌محور و فعالیت‌های گروهی جهت تقویت انتقال مفاهیم دینی پیشنهاد شد و بر استفاده از ابزارهای ارزشیابی تکوینی و پایانی برای سنجش اثربخشی تاکید گردید. بر این اساس، یافته‌های پژوهش می‌تواند راهنمایی عملی برای برنامه‌ریزان، معلمان و والدین در راستای ارتقای تربیت الهی دانش‌آموزان دوره ابتدایی ارائه دهد.