سامانه همایش های دانشگاه آزاد اسلامی واحد یزد

صفحه اصلی / نخستین همایش ملی جهت گیری الهی فرهنگی در تدریس دروس تخصصی دانشگاهی

تبیین مبانی معرفتی جهت‌گیری الهی– فرهنگی در آموزش تخصصی دانشگاهی در مسیر اسلامی‌سازی علوم انسانی

نویسندگان :

سیدکاظم موسوی¹

1- هیات علمی گروه معارف اسلامی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهواز ،اهواز ،ایران

کلمات کلیدی :

جهت‌گیری الهی– فرهنگی،اسلامی‌سازی علوم انسانی،مبانی معرفتی،آموزش تخصصی دانشگاهی،تربیت فطری،دانشگاه اسلامی،تحول آموزشی

چکیده :

تحول در آموزش تخصصی دانشگاهی به‌ویژه در حوزه علوم انسانی، مستلزم بازخوانی و تبیین نظام‌مند مبانی معرفتی حاکم بر فرآیندهای آموزشی است. جهت‌گیری الهی– فرهنگی به‌عنوان رویکردی بنیادین، با ایجاد پیوندی ساختاری بین عقلانیت علمی و معنویت دینی، زمینه‌ساز تربیت انسان‌های تمدن‌ساز در چارچوب تمدن نوین اسلامی خواهد بود. این مقاله با رویکردی نظری–تحلیلی و با استفاده از روش اسنادی، به تبیین مبانی معرفتی این جهت‌گیری پرداخته و چارچوبی مفهومی برای تحول در آموزش تخصصی دانشگاهی ارائه می‌دهد. تحلیل و واکاوی مبانی هستی‌شناختی، انسان‌شناختی و معرفت‌شناختی مبتنی بر آموزه‌های اسلامی، از جمله نظریه صراط مستقیم، نظام احسن و تربیت فطری، محور اصلی این پژوهش را تشکیل می‌دهد. یافته‌ها نشان می‌دهد که غلبه گفتمان سکولار در متون آموزشی، فقدان انسجام معرفتی در سرفصل‌های درسی و ضعف در نظام تربیت و توانمندسازی اساتید، از موانع اصلی تحقق آموزش الهی– فرهنگی هستند. در مقابل، بازسازی معرفت تخصصی بر اساس مبانی توحیدی، بهره‌گیری نظام‌مند از منابع اسلامی در تحلیل‌های علمی و طراحی الگوهای تربیتی مبتنی بر نظریه فطرت، می‌تواند مسیر اسلامی‌سازی علوم انسانی را هموار سازد. این مقاله با ارائه چارچوبی نظری، بر ضرورت بازتعریف مأموریت‌های دانشگاه اسلامی تأکید دارد و آموزش تخصصی را نه‌تنها عرصه انتقال دانش، بلکه بستری برای تربیت انسان متعالی و نقش‌آفرین در تمدن‌سازی اسلامی معرفی می‌کند.